Ashoka

In de Ayurveda wordt de bast beschreven als samentrekkend en bitter, licht en verkoelend, en genoemd bij onder meer hevig menstrueel bloedverlies. Bij mensen is de bast alleen onderzocht als onderdeel van mengsels; onderzoek met Ashoka alleen hebben we niet gevonden. De bast in de handel is vaak vervalst met de bast van een andere boom. Over de veiligheid bij mensen is weinig bekend.

Wetenschappelijke naam

Saraca asoca (Roxb.) W.J.de Wilde^[1],[2],[3]

Plantenfamilie

Fabaceae^[1],[2],[3]

Botanische synoniemen

Jonesia asoca Roxb., Jonesia confusa Hassk., Saraca confusa (Hassk.) Backer^[1],[2],[3]

Sanskrietnaam

Ashoka, Kankeli, Hemapushpa, Vanjula, Tamrapallava, Pindapushpa, Gandhapushpa^[3],[4]

Engelse naam

Asok tree^[3]

Gebruikt plantendeel

Gedroogde stambast^[3]

Herkenning

De bast is gootvormig, aan de buitenkant donkergroen tot groengrijs, glad met ronde kurkporiën en dwarse ribbels, soms gebarsten. De binnenkant is roodbruin met fijne lengtevezels. De bast breekt splinterig; onder de kurklaag ligt een dun, witachtig laagje. De smaak is samentrekkend.^[3]

Let op verwarring: Ashoka-bast is duur en veel gevraagd, terwijl er weinig bomen zijn; de soort staat als kwetsbaar op een rode lijst. Daardoor wordt de bast in de handel vaak vervangen of gemengd met de bast van Polyalthia longifolia, een andere boom. In een Indiaas onderzoek leken marktmonsters uit vijf steden chemisch deels op die vervanger. Volgens onderzoekers kan zo'n vervanging de werkzaamheid van middelen verminderen. Onderzoek met ashoka-bast uit de handel gaat dus niet zeker over deze soort.^[5],[6]

Let op verwarring: De farmacopee noemt Saraca indica als andere naam, en ook de vertaler van de Bhavaprakasha en sommige onderzoekers gebruiken die naam voor de ashokaboom. Volgens de internationale plantennamenlijst WCVP is Saraca indica echter een aparte soort. Onderzoek onder de naam Saraca indica gaat daardoor niet met zekerheid over Saraca asoca.^{[1],[3],[4],[8]}

Een foto of beschrijving op deze website is geen garantie voor een veilige determinatie. Verzamel of gebruik een plant niet op basis van deze pagina.

Dit is de traditionele Ayurvedische indeling zoals de bronnen die geven. Het is geen medische beoordeling en zegt niet of de plant voor u geschikt is.

• De farmacopee noemt asrgdara (hevig menstrueel bloedverlies), apaci (klierzwellingen), daha (branderig gevoel), raktadosha (bloedaandoeningen) en shotha (ontsteking, zwelling). De bast is onderdeel van Ashokarishta en Ashoka ghrta. Dit zijn Ayurvedische ziektecategorieën, geen moderne diagnoses, en de vermelding is geen bewijs van werkzaamheid.^[3],[4],[7]
• Het klassieke kruidenboek Bhavaprakasha beschrijft Ashoka in de groep van bloemen als verkoelend, bitter, samentrekkend en stoppend, goed voor de huidskleur en in evenwicht brengend voor de dosha's. Het noemt de plant bij klierzwellingen, dorst, een branderig gevoel, wormen, tering, vergiftiging en bloedingsziekten. Welk deel bedoeld is, zegt de tekst niet. Dit is traditionele leer, geen bewijs van werkzaamheid of veiligheid.^[4]

Giftigheid bij dieren

In een Indiaas onderzoek kregen ratten herhaaldelijk een alcoholextract van de bast via de mond, ook in hoge doses. Er waren geen tekenen van giftigheid: gewicht, lever- en nierwaarden, bloedbeeld en organen verschilden niet van de controlegroep. De onderzoekers noemen de boom Saraca indica, wat volgens WCVP een andere soort kan zijn. Het gaat om één kleine dierstudie; die zegt weinig over gebruik door mensen.^[8]

Vervalsing

Omdat ashoka-bast in de handel vaak vervangen is door de bast van een andere boom, weet u bij een product niet zeker welke bast erin zit.^[5],[6]

Wat niet bekend is

We vonden geen gelezen gegevens over bijwerkingen, allergie of vergiftiging bij mensen door de bast alleen. Er is geen Europese kruidenmonografie of LiverTox-, LactMed- of NCCIH-hoofdstuk over deze plant. Er zijn geen gegevens over gebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding, bij kinderen of samen met medicijnen. Geen informatie gevonden betekent niet dat het veilig is. Hevig of onregelmatig bloedverlies kan een medische oorzaak hebben; laat dat door een arts beoordelen. Gebruikt u medicijnen, bent u zwanger of geeft u borstvoeding, overleg dan met uw arts of apotheker voordat u een kruidenproduct gebruikt.^[3],[7],[8]

Deze pagina geeft geen dosering of behandeladvies. Gebruikt u medicijnen, bent u zwanger of geeft u borstvoeding, overleg dan met uw arts of apotheker voordat u een plantaardig preparaat gebruikt.

1. Royal Botanic Gardens, Kew, via GBIF (2026). The World Checklist of Vascular Plants (WCVP): Saraca asoca (Roxb.) W.J.de Wilde, geaccepteerde naam, familie en synoniemen; Saraca indica L.. WCVP-record 2592104; Saraca indica L.: GBIF 207088103 (record 2592086), aparte geaccepteerde soort. https://www.gbif.org/species/207088094 — gelezen op 2026-10-29.
2. Royal Botanic Gardens, Kew; Harvard University Herbaria; Australian National Herbarium. International Plant Names Index: Saraca asoca (Roxb.) W.J.de Wilde, Blumea 15(2): 393 (1968). https://www.ipni.org/n/517883-1 — gelezen op 2026-10-29.
3. Government of India, Ministry of Health and Family Welfare, Department of AYUSH. The Ayurvedic Pharmacopoeia of India, Part I: Volume I, monografie nr. 9 Asoka (Stem bark). Vol. I nr. 9 (p. 14 volgens de inhoudsopgave), gelezen in een digitale editie van Part I, Vol. I–VI (Department of AYUSH) op archive.org; een officiële scan van Vol. I is niet gevonden. De dosering is bewust niet overgenomen. https://archive.org/details/AyurvedicPharmacopoeiaOfIndiaAllVolume — gelezen op 2026-10-29.
4. Krishnadas Academy, Varanasi (2001). Bhavaprakasa of Bhavamisra, Vol. 1 (inclusief Nighantu), Sanskriet met Engelse vertaling door K.R. Srikantha Murthy: Puṣpavarga, Aśoka. Pūrvakhaṇḍa, Bhāvaprakāśa Nighaṇṭu, Puṣpavarga, verzen 47–48 (Aśoka), pp. 287–288; gelezen op de paginascan. De botanische naam Saraca indica Linn. is de identificatie van de vertaler. https://archive.org/details/bhavaprakasa-vol-1-including-nighantu-by-bhavamisr — gelezen op 2026-10-29.
5. Hegde S, Hegde HV, Jalalpure SS, Peram MR, Pai SR, Roy S. Pharmacognosy Magazine 13(Suppl 2):S266–S272 (2017). Resolving Identification Issues of Saraca asoca from Its Adulterant and Commercial Samples Using Phytochemical Markers. Volledige tekst (PMC5538165); samenvatting, resultaten en conclusie. https://doi.org/10.4103/pm.pm_417_16 — gelezen op 2026-10-27.
6. Mathew S, Mathew G, Joy PP, Skari BP, Joseph TS. Ancient Science of Life 24(4):174–178 (2005). Differentiation of saraca asoca crude drug from its adulterant. Volledige tekst; inleiding en conclusie. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3330942/ — gelezen op 2026-10-27.
7. Dhiman K, Prajapati PK, Gopal D, Gautam A, Singal R. Drugs in Context (2026). Efficacy and safety of an Ayurvedic Menohelp syrup in the management of heavy menstrual bleeding (menorrhagia): an open-label clinical study. Volledige tekst (PMC13574237); samenvatting, samenstelling (tabel 1), resultaten, veiligheid, financiering. https://doi.org/10.7573/dic.2026-3-1 — gelezen op 2026-10-27.
8. Yadav NK, Saini KS, Hossain Z, Omer A, Sharma C, Gayen JR, Singh P, Arya KR, Singh RK. Oxidative Medicine and Cellular Longevity 2015:205360 (2015). Saraca indica Bark Extract Shows In Vitro Antioxidant, Antibreast Cancer Activity and Does Not Exhibit Toxicological Effects. Volledige tekst (PMC4378602); plantmateriaal, toxiciteitsstudie (methoden en resultaten). https://doi.org/10.1155/2015/205360 — gelezen op 2026-10-29.
9. Dinesh Valke, via iNaturalist (2025). iNaturalist-waarneming 289186653, Saraca asoca (onderzoekskwaliteit; drie overeenkomende determinaties op soortniveau). https://www.inaturalist.org/observations/289186653 — gelezen op 2026-10-29.

Bronnen geraadpleegd en tekst bijgewerkt op 2026-10-29. Aan bronnen getoetst: deze tekst is opgesteld en nagelopen aan de hand van de hieronder genoemde, gelezen bronnen. Er heeft geen medische of botanische eindredactie door een bevoegde professional plaatsgevonden.