Pitta
Vuur en water — transformatie en vertering
Pitta is het principe van omzetting: vertering, warmte, scherpte en focus. Traditioneel beschreven als heet, scherp, licht, licht olieachtig en vloeibaar.
Wat is Pitta?
Pitta beschrijft alles wat omzet: voeding tot voedingsstoffen, indrukken tot begrip. Waar transformatie is, is volgens de traditie Pitta werkzaam.
Elementen
Agni (vuur) en Jala (water).
Eigenschappen
Heet, scherp, licht, vloeibaar, licht olieachtig en doordringend.
Traditionele functies
Spijsvertering, stofwisseling volgens Ayurvedische duiding, lichaamswarmte, zicht en begripsvorming.
Fysieke kenmerken
Traditioneel geassocieerd met een middelmatig postuur, warme huid, sterke eetlust en gevoeligheid voor hitte.
Mentale kenmerken
Scherpte, doelgerichtheid en organisatievermogen; bij disbalans ongeduld, irritatie en perfectionisme.
Traditionele disbalanspatronen
Hitte, scherpte, zuurte, huidirritatie en prikkelbaarheid.
Voedingsprincipes
Koelend, matig gekruid en regelmatig. Zoete, bittere en samentrekkende smaken worden traditioneel als verzachtend beschreven; zeer scherp, zuur en gefrituurd voedsel juist als verhittend.
- Regelmatige maaltijden, niet overslaan
- Koriander, venkel, komijn
- Zoete vruchten en gekookte groenten
- Matig met alcohol, koffie en pittige sauzen
Koelende versus verhittende eigenschappen
Ayurveda werkt met Virya: de traditionele koelende (Shita) of verwarmende (Ushna) werking van voeding en kruiden. Bij Pitta-patronen wordt koelend de voorkeur gegeven.
Leefstijlprincipes
Matiging, koelte, ontspanning en ruimte voor plezier zonder prestatiedruk.
Beweging
Beweging in de koelere delen van de dag: zwemmen, wandelen, rustige yoga; competitie met mate.
Slaap
Op tijd afronden van werk, koele slaapkamer, geen zware maaltijd laat op de avond.
Seizoen
Zomer wordt traditioneel als Pitta-tijd gezien; koelte, vocht en rust staan dan centraal.
Gerelateerde planten
Gerelateerde onderwerpen
Tridosha
Tridosha is het kernmodel van Ayurveda: drie functionele principes waarmee de traditie processen in natuur en mens beschrijft.
Agni
Agni is het traditionele concept van het verteringsvuur: het vermogen om voeding en indrukken om te zetten. In Ayurveda is Agni het centrale aangrijpingspunt van leefstijladvies.
Ayurvedische voeding
Voeding is binnen Ayurveda het meest dagelijkse instrument. Niet alleen wát u eet telt, maar ook wanneer, hoe en in welke toestand.
Ritucharya
Ritucharya beschrijft hoe voeding en leefstijl volgens de traditie meebewegen met het seizoen en het klimaat.
Bron & status
Klassieke Ayurvedische compendia (Charaka Samhita, Sushruta Samhita, Ashtanga Hridaya) · type: classical · review: intern nagelezen
Persoonlijke Ayurvedische begeleiding in Rotterdam
Van intake en constitutieanalyse tot voeding, leefstijl, kruidenadvies en behandeling — begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke balans.