Kennisbank · NL | EN
Ayurveda-encyclopedie
26 kernonderwerpen uit de klassieke Ayurvedische traditie, tweetalig beschreven.
Kennisarchitectuur — niveau 1
Een opbouwend leerpad door de Ayurvedische traditie: van de eerste vraag tot voeding, kruiden, behandelingen en klachten. Elke stap verwijst rechtstreeks naar de bijbehorende records in het kenniscentrum.
Geschiedenis van Ayurveda
De Veda's
Ayurvedische filosofie
Behandelingen
Klachten en aandoeningen
54 resultaten gevonden — Ayurveda-encyclopedie.
Encyclopedie
Wat is Ayurveda?
What is Ayurveda?
- Beschrijving
- Ayurveda is de klassieke Indiase gezondheidsleer: ayus (leven) en veda (kennis). Zij beschrijft hoe leefritme, voeding, seizoen en constitutie samen het evenwicht bepalen.
- Kernprincipes
- Gezondheid wordt gezien als evenwicht tussen dosha, agni, dhatu en mala · De mens wordt in samenhang met natuur en seizoen bekeken · Leefstijl gaat vooraf aan elk ander advies · Kennis is beschrijvend en educatief, niet diagnostisch
- Verwante begrippen
- Tridosha, Agni, Prakriti, Dinacharya
- Verwante behandelingen
- Abhyanga, Panchakarma
Geschiedenis van Ayurveda
History of Ayurveda
- Beschrijving
- De Ayurvedische traditie ontstond in het Vedische Zuid-Azië en werd door de eeuwen heen mondeling en in compendia doorgegeven.
- Kernprincipes
- Vedische wortels in hymnen en rituelen · Systematisering in de Samhita-periode · Verspreiding via kloosters, families en handelsroutes · Hedendaags gebruik als leefstijl- en kennistraditie
- Verwante begrippen
- Rigveda, Atharvaveda, Charaka Samhita, Sushruta Samhita
- Verwante behandelingen
- Panchakarma
Rigveda
Rigveda
- Beschrijving
- De oudste Veda; bevat hymnen waarin planten, water, adem en levenskracht als helende krachten worden bezongen.
- Kernprincipes
- Oudste laag van plantkennis · Kosmos en mens als één ordening · Rituele en poëtische taal · Basis voor latere medische teksten
- Verwante begrippen
- Atharvaveda, Prana
- Verwante behandelingen
- Rasayana
Atharvaveda
Atharvaveda
- Beschrijving
- De Veda die het dichtst bij de geneeskunde staat: kruiden, bezweringen en het dagelijkse leven.
- Kernprincipes
- Directe voorloper van Ayurveda · Uitgebreide plantbeschrijvingen · Aandacht voor huis, gezin en seizoen · Verbindt geest, adem en lichaam
- Verwante begrippen
- Rigveda, Dinacharya
- Verwante behandelingen
- Nasya
Samaveda
Samaveda
- Beschrijving
- De Veda van de melodie; klank, ritme en mantra als ordenende kracht voor de geest.
- Kernprincipes
- Klank als drager van ritme · Mantra en aandacht · Invloed op sattva (helderheid) · Basis van meditatieve praktijk
- Verwante begrippen
- Sattva, Prana
- Verwante behandelingen
- Shirodhara
Yajurveda
Yajurveda
- Beschrijving
- De Veda van de handeling en het offer; structuur, volgorde en zorgvuldigheid in het handelen.
- Kernprincipes
- Aandacht voor volgorde en methode · Rituele nauwkeurigheid · Verbinding met dagelijkse routines · Wortels van procedurele behandelleer
- Verwante begrippen
- Dinacharya, Panchakarma
- Verwante behandelingen
- Swedana
Charaka Samhita
Charaka Samhita
- Beschrijving
- Het klassieke compendium van de interne geneeskunde (kayachikitsa), met nadruk op spijsvertering, leefstijl en rasayana.
- Kernprincipes
- Agni als kern van gezondheid · Uitgebreide voedingsleer · Ethiek van de behandelaar · Rasayana en langlevendheid
- Verwante begrippen
- Agni, Rasayana, Tridosha
- Verwante behandelingen
- Panchakarma, Virechana
Sushruta Samhita
Sushruta Samhita
- Beschrijving
- Het compendium van de chirurgische traditie (shalya tantra), met gedetailleerde beschrijvingen van instrumenten en marma.
- Kernprincipes
- Chirurgische systematiek · Marma-punten en anatomie · Wondzorg en verbanden · Voorbereiding en nazorg
- Verwante begrippen
- Dhatus, Panchakarma
- Verwante behandelingen
- Swedana, Basti
Tridosha
Tridosha
- Beschrijving
- Vata, Pitta en Kapha: drie functionele principes die beweging, omzetting en samenhang beschrijven.
- Kernprincipes
- Vata: beweging, adem, zenuwimpuls · Pitta: omzetting, warmte, vertering · Kapha: structuur, smering, stabiliteit · Ieder mens draagt alle drie in eigen verhouding
- Verwante begrippen
- Prakriti, Vikriti, Panchamahabhuta
- Verwante behandelingen
- Abhyanga
Panchamahabhuta
Panchamahabhuta
- Beschrijving
- De vijf grote elementen — ether, lucht, vuur, water en aarde — waaruit alle stof en ervaring is opgebouwd.
- Kernprincipes
- Ether en lucht vormen Vata · Vuur en water vormen Pitta · Water en aarde vormen Kapha · Smaken zijn combinaties van elementen
- Verwante begrippen
- Tridosha, Rasa
- Verwante behandelingen
- Swedana
Agni
Agni
- Beschrijving
- Het verteringsvuur: het vermogen om voedsel, indrukken en ervaring om te zetten.
- Kernprincipes
- Jatharagni verteert voedsel · Vier toestanden: gelijkmatig, scherp, traag, wisselend · Regelmaat versterkt agni · Zwak agni leidt tot ama
- Verwante begrippen
- Ama, Rasa, Dinacharya
- Verwante behandelingen
- Virechana
Ama
Ama
- Beschrijving
- Onvolledig verwerkt materiaal dat volgens de traditie ontstaat bij zwak of onregelmatig agni.
- Kernprincipes
- Zwaarte, dofheid en beslagen tong als klassieke tekens · Ontstaat door onregelmaat en te veel · Warme, eenvoudige maaltijden als eerste stap · Wordt altijd samen met agni bekeken
- Verwante begrippen
- Agni, Panchakarma
- Verwante behandelingen
- Swedana, Virechana
Ojas
Ojas
- Beschrijving
- De fijnste essentie van de weefsels; staat voor veerkracht, herstelvermogen en innerlijke stabiliteit.
- Kernprincipes
- Resultaat van goede vertering en rust · Wordt opgebouwd door slaap en voedzame kost · Neemt af door overprikkeling · Verbonden met immuniteit in klassieke zin
- Verwante begrippen
- Tejas, Prana, Rasayana
- Verwante behandelingen
- Abhyanga, Shirodhara
Tejas
Tejas
- Beschrijving
- De subtiele vuurkracht achter helderheid, moed en omzetting op geestelijk niveau.
- Kernprincipes
- Subtiele tegenhanger van Pitta · Geeft scherpte en begrip · Te veel tejas verbrandt ojas · Wordt in balans gehouden door rust
- Verwante begrippen
- Ojas, Prana, Agni
- Verwante behandelingen
- Shirodhara
Prana
Prana
- Beschrijving
- De levensadem: de bewegende, verbindende kracht die adem, zintuigen en denken draagt.
- Kernprincipes
- Prana beweegt via de ademwegen · Nauw verbonden met Vata · Wordt gevoed door adem en rust · Basis van pranayama
- Verwante begrippen
- Ojas, Tejas, Dinacharya
- Verwante behandelingen
- Nasya
Rasa
Rasa
- Beschrijving
- Smaak én het eerste weefsel: zoet, zuur, zout, scherp, bitter en samentrekkend sturen het effect van voeding.
- Kernprincipes
- Zes smaken in elke maaltijd · Smaak bepaalt dosha-werking · Vipaka is het naeffect · Rasa dhatu is het eerste weefsel
- Verwante begrippen
- Dhatus, Agni, Panchamahabhuta
- Verwante behandelingen
- Virechana
Dhatus
Dhatus
- Beschrijving
- De zeven weefsels — rasa, rakta, mamsa, meda, asthi, majja en shukra — die elkaar in volgorde voeden.
- Kernprincipes
- Elke dhatu voedt de volgende · Kwaliteit hangt van agni af · Ojas is de uiteindelijke essentie · Voeding werkt trapsgewijs door
- Verwante begrippen
- Ojas, Malas, Agni
- Verwante behandelingen
- Abhyanga
Malas
Malas
- Beschrijving
- De afvalstoffen — ontlasting, urine en zweet — waarvan de regelmaat als spiegel van de vertering geldt.
- Kernprincipes
- Regelmaat is belangrijker dan hoeveelheid · Zweet hoort bij de huid en de warmte · Ophoping verstoort de dhatus · Wordt dagelijks geobserveerd
- Verwante begrippen
- Agni, Dhatus, Dinacharya
- Verwante behandelingen
- Basti, Virechana
Prakriti
Prakriti
- Beschrijving
- De constitutie waarmee iemand geboren wordt: de eigen, blijvende verhouding tussen Vata, Pitta en Kapha.
- Kernprincipes
- Blijft het hele leven gelijk · Bepaalt neiging, niet lot · Basis voor leefstijladvies · Wordt beschrijvend vastgesteld
- Verwante begrippen
- Vikriti, Tridosha
- Verwante behandelingen
- Abhyanga
Vikriti
Vikriti
- Beschrijving
- De actuele toestand: hoe de dosha's zich nú tonen, in verhouding tot de eigen prakriti.
- Kernprincipes
- Verandert met seizoen en leefstijl · Wordt vergeleken met prakriti · Vraagt om tijdelijke aanpassingen · Wordt regelmatig opnieuw bekeken
- Verwante begrippen
- Prakriti, Ama, Agni
- Verwante behandelingen
- Panchakarma
Dinacharya
Dinacharya
- Beschrijving
- De dagelijkse routine: vaste tijden voor opstaan, eten, bewegen en slapen als fundament van balans.
- Kernprincipes
- Opstaan voor zonsopgang (brahma muhurta) · Mondzorg, oliën en beweging · Warme hoofdmaaltijd midden op de dag · Vroege, rustige avond
- Verwante begrippen
- Ritucharya, Agni, Prana
- Verwante behandelingen
- Abhyanga, Nasya
Ritucharya
Ritucharya
- Beschrijving
- De seizoensroutine: voeding en leefstijl bewegen mee met koude, warmte, droogte en vocht.
- Kernprincipes
- Elk seizoen versterkt een dosha · Overgangen vragen extra aandacht · Voeding volgt het klimaat · Klassiek zes seizoenen
- Verwante begrippen
- Dinacharya, Tridosha
- Verwante behandelingen
- Panchakarma
Rasayana
Rasayana
- Beschrijving
- De verjongende tak: opbouw van weefsel, veerkracht en helderheid na reiniging of uitputting.
- Kernprincipes
- Volgt klassiek op reiniging · Rust en regelmaat zijn onderdeel · Voedzame, goed verteerbare kost · Ook geest en gedrag horen erbij
- Verwante begrippen
- Ojas, Dhatus
- Verwante behandelingen
- Abhyanga, Shirodhara
Sattva
Sattva
- Beschrijving
- De guna van helderheid, rust en evenwicht in de geest.
- Kernprincipes
- Verse, eenvoudige voeding · Regelmaat en stilte · Aandacht en meditatie · Draagt ojas
- Verwante begrippen
- Rajas, Tamas, Ojas
- Verwante behandelingen
- Shirodhara
Persoonlijke Ayurvedische begeleiding in Rotterdam
Begin met een kennismaking of intakegesprek. Daarna kiezen we samen wat bij u past.
Afspraak maken